L/C và T/T: chọn phương thức thanh toán an toàn
Đặt cọc bao nhiêu là đủ, khi nào nên yêu cầu L/C, và những lỗi chứng từ khiến bạn mất tiền dù hàng đã giao.
Thanh toán là khâu mà một sai sót nhỏ có thể khiến cả lô hàng mất trắng. Hai phương thức phổ biến nhất là chuyển tiền bằng điện (T/T) và thư tín dụng (L/C).
T/T: nhanh, rẻ nhưng dựa vào lòng tin
Người mua chuyển tiền trực tiếp qua ngân hàng. Các cách chia thường gặp:
- Trả trước 100%: an toàn nhất cho người bán, nhưng khách mới hiếm khi đồng ý.
- Đặt cọc 30%, trả 70% còn lại khi nhận bản scan vận đơn (B/L): cách phổ biến nhất. Bạn chỉ gửi bản gốc B/L hoặc làm điện giao hàng (telex release) khi đã nhận đủ tiền.
- Trả sau khi hàng đến: rủi ro cao cho người bán, chỉ nên dùng với khách đã làm ăn lâu năm.
L/C: ngân hàng đứng ra bảo đảm
Ngân hàng của người mua cam kết thanh toán nếu người bán xuất trình bộ chứng từ phù hợp hoàn toàn với điều khoản L/C. Phần lớn L/C hiện nay tuân theo bộ quy tắc UCP 600.
- L/C trả ngay (at sight): nhận tiền khi chứng từ hợp lệ.
- L/C trả chậm (usance): nhận tiền sau một thời hạn, ví dụ 60 hoặc 90 ngày.
- L/C xác nhận (confirmed): có thêm một ngân hàng uy tín cùng cam kết, nên dùng khi ngân hàng bên mua nhỏ hoặc ở quốc gia rủi ro.
Bẫy chứng từ cần tránh
Ngân hàng chỉ xem giấy tờ, không xem hàng. Sai lệch nhỏ giữa hoá đơn, vận đơn và L/C như sai chính tả tên hàng, ngày giao hàng trễ, thiếu một bản chứng từ đều có thể bị coi là bất hợp lệ. Khi đó bạn bị trừ phí hoặc mất quyền được thanh toán chắc chắn.
- Yêu cầu khách gửi bản dự thảo L/C để kiểm tra trước khi họ mở chính thức.
- Từ chối những điều khoản bạn không chắc làm được, ví dụ chứng từ do chính người mua cấp.
- Nhờ bộ phận thanh toán quốc tế của ngân hàng bên mình soát chứng từ trước khi nộp.
Nên chọn gì?
Khách mới và đơn nhỏ: T/T có đặt cọc. Khách mới và đơn lớn: L/C trả ngay. Khách quen và lâu năm: có thể linh hoạt hơn, nhưng đừng bao giờ giao bản gốc B/L khi chưa nhận đủ tiền.